‘Maybe the motivation broke down’

Onlangs las ik per toeval een artikel dat de vier fasen beschrijft waar de gemiddelde expat doorheen gaat vanaf het moment van verhuizen. Nader onderzoek leerde mij dat dit niet een op zich zelf staand artikel was, maar dat hier een algemeen geaccepteerde theorie aan ten grondslag ligt. Deze is in de jaren negentig geformuleerd door Black, Mendenhall en Oddou. Ondanks dat de theorie nog steeds algemeen geaccepteerd is, heb ik gemerkt dat ik er persoonlijk niet helemaal aan voldoe.

De theorie beschrijft een U-curve van vier fasen, die verschillende benamingen kennen:

  • euforie/wittebroodsweken
  • crisis/heimwee
  • aanpassing/langzame acceptatie
  • competentie/ik woon hier.

In de eerste periode, tijdens de euforie, is alles in het nieuwe thuisland mooi en geweldig. Je bekijkt het nieuwe land door een roze bril. Maar langzaam besef je dat je niet zomaar terug kunt naar Nederland (of een ander ‘thuisland’ natuurlijk) en dat je zult moeten leven volgens de gebruiken en regels van je nieuwe woonplaats. Je stoort je aan zaken die anders/slechter geregeld zijn, je beseft dat je weinig personen in je omgeving hebt waar je op terug kunt vallen en je spreekt de taal niet (goed).

Gelukkig gaat deze fase voorbij. Langzaam ga je accepteren dat sommige dingen nu eenmaal anders zijn en dat er ook veel dingen beter zijn dan thuis. Je past je aan en accepteert de verschillen. In de laatste fase tenslotte is je woonplaats je nieuwe thuis geworden. Je weet er de weg, kent mensen en vindt het leuk om er weer terug te komen na bijvoorbeeld een vakantie.

Maar wat is nu bij mij het geval? Ik lijk de eerste fase van euforie overgeslagen te hebben. Of wellicht heb ik die al in Nederland doorgemaakt, toen duidelijk werd dat we een buitenlands avontuur tegemoet gingen. Iets waar ik niet meer op gerekend had, maar wat ik wel altijd al graag wilde.

Nu is het niet zo dat ik in een diepe crisis zit, of zware heimwee heb. Maar mijn huidige gevoelens passen wel goed bij fase twee. Alles gaat zo traag, ik word er regelmatig chagrijnig van. Het is niemands schuld, het is het logische gevolg van een leven opbouwen in een land dat je nauwelijks kent waar iedereen een taal spreekt die je niet beheerst.

Een paar voorbeelden: hoe vind je opvang/school voor de kinderen, als informatie hierover alleen in het mandarijn beschikbaar is en ook alles al volledig vol lijkt? Hoe ruil je je verkeerd bestelde Ikea-artikelen, wanneer na een uur rijden richting winkel blijkt dat dit alleen online kan? Hoe zorg je ervoor dat je nog kleren hebt om aan te trekken, als je maar een klein deel mee hebt kunnen nemen en de wasmachine het begeeft? Misschien vatte onze uiterst behulpzame receptiedame de hele situatie wel het beste samen door haar Engelse vertaling van het probleem: ‘maybe the motivation broke down.’

Maar het komt goed met die ‘motivation’! Inmiddels is Felix al helemaal thuis op zijn nieuwe opvang, mag Floris vanaf komende maandag gaan wennen op zijn nieuwe ‘school’, worden de Ikea-artikelen weer keurig opgehaald en draait de wasmachine weer overuren. Alleen dat glansspoelmiddel, daar ontbreekt het nog steeds aan…

Wat je niet vindt in een Taiwanese supermarkt…

Tijdens onze voorbereidingstrip hebben we uiteindelijk ook vast een rondje door onze nieuwe buurt gefietst (over transport volgt overigens later meer!). Supermarkten: check. Night market: check. Drogist: check. Meubelzaak: check.  De supermarkten hebben we meteen ook even van binnen bekeken. Wat is het assortiment en welke Nederlandse (eet)gewoonten zullen we toch echt snel aan moeten passen omdat de benodigdheden niet te krijgen zijn?

Wie nu een spannend verhaal verwacht, hoeft niet verder te lezen. De verschillen in de supermarkt zijn kleiner dan ik verwachtte. Vrijwel alles is te vinden, als je maar lang genoeg zoekt (en Google translate bij de hand houdt!). Brood is hier wel een bijzonderheid, zakken rijst van minder dan 5 kg eveneens. Wat meehelpt, is dat het Franse Carrefour al sinds 1989 in Taiwan gevestigd is en ook het Amerikaanse Costco (ook hierover later meer) doet al sinds 1997 mee.

Spoelglans?

Nee… Wat echt een (luxe)probleem is? De vaatwasser! Want waar vind je vaatwasserblokjes, spoelglans, onthardingszout? En hoe heet dit in het Mandarijn? Het is niet te vinden naast de enorme verpakkingen vloeibaar afwasmiddel, wat er op wijst dat een vaatwasser nog geen algemeen goed is. Maar ja, om ‘m daarom dan maar niet meer te gebruiken is ook zo wat. De zoektocht heeft echt wel even geduurd. Uiteindelijk vonden we de blokjes toch in de Costco en de spoelglans en het onthardingszout in de Carrefour. Tevreden dachten wij dus de vaatwasser weer te kunnen draaien, maar helaas. Het flesje spoelglans bleek vaatwasserreiniger. Dat staat er nota bene zelfs in het Nederlands op… Deze zoektocht wordt dus nog vervolgd!

Over appartementen en beleefdheid

Voordat we definitief verhuisden, hebben we een bliksembezoek gebracht aan Taiwan om voorbereidingen te treffen. Belangrijkste missie: het vinden van een appartement. Dit bleek meteen een goede kennismaking met de beleefde Taiwanese cultuur. En een confrontatie met hoe ongeciviliseerd wij Hollanders over het algemeen zijn. Twee voorbeelden.

Een Taiwanees pakt zaken van waarde met twee handen vast alvorens deze aan je te overhandigen. Een creditcard, een formeel document: twee handen is de norm. Dat voelt veel beter dan de bijna achteloze manier waarop we elkaar in Nederland dingen overhandigen!

Een tweede voorbeeld: een Taiwanees gelooft dat wanneer hij goed handelt, dit uiteindelijk voor hemzelf ook veel goeds op zal leveren. Dus toen wij enigszins moedeloos werden van de appartementen-zoektocht en zelf een willekeurig makelaarskantoor binnenstapten, sprong iedereen op om ons te helpen. De medewerkster die wij aanspraken, sprak geen Engels. Maar niet getreurd, de vrouw van één van haar collega’s wel. Dus die werd naar het kantoor gehaald. Dat het kantoor eigenlijk alleen verkoop van vastgoed deed, hinderde evenmin. De Taiwanese versie van Funda is immers voor iedereen toegankelijk. Dus hup, onze criteria ingevuld, in de auto van een medewerker gesprongen en de bezichtiging was een feit. Helaas bleek ook dit appartement niet de winnaar, wel hielden we hier een eerste Taiwanese Engelssprekende kennis aan over!

Gelukkig kwam het toch goed met onze zoektocht. Het liep zelfs beter af dan verwacht: we vonden een appartement dat we meteen vanaf het begin konden betrekken. Half gemeubileerd, dus een beetje kamperen totdat onze zeecontainer/ons interieur arriveert. Maar het scheelt een keer verhuizen! En voor wie nieuwsgierig is: bovenstaande foto’s geven een eerste indruk van het gebouw en de faciliteiten. Foto’s van ons eigen appartement volgen wanneer we wat meer gesetteld zijn. Hoera! De eerste tastbare stap naar een leven in Taiwan is gezet.